Sözlük
EN 13795-2 Nedir?
EN 13795-2, cerrahi önlük, boks önlüğü ve steril örtülerin laboratuvar ortamında hangi test yöntemleriyle doğrulanacağını tanımlayan Avrupa standardıdır. Serinin bu bölümü tek başına bir ürün şartnamesi değil; bir giysinin EN 13795-1'deki performans gerekliliklerini karşılayıp karşılamadığının nasıl ölçüleceğini gösteren yöntem dokümanıdır.
İçindekiler
- EN 13795-2 Ne İşe Yarar?
- EN 13795-2 Hangi Testleri Kapsar?
- EN 13795-2 Boks Önlüklerinde Nasıl Doğrulanır?
EN 13795-2 Ne İşe Yarar?
EN 13795 serisi üç bölümden oluşur:
- EN 13795-1 ürün gerekliliklerini, yani bir önlüğün veya örtünün "ne olmalı" sorusunu tanımlar.
- EN 13795-2 test yöntemlerini, yani bu gerekliliklerin "nasıl ölçülür" sorusunu yanıtlayan laboratuvar prosedürlerini belirler.
- EN 13795-3 performans seviyelerini ve sınıflandırmayı, yani "hangi seviyede" sorusunu tanımlar.
Amacı, tekrar kullanılabilir bir boks önlüğünün yıkama ve otoklav döngülerinden sonra da bariyer ve mukavemet özelliklerini koruduğunu kanıtlanabilir hâle getirmektir. Türkiye'de seri TS EN 13795 adıyla ulusal standarda dönüştürülmüştür.
EN 13795-2 Hangi Testleri Kapsar?
Standart, ıslak ve kuru mikrobiyal penetrasyondan sıvı geçirmezliğe, lint salınımından kopma mukavemetine kadar bir dizi parametreyi kapsar. Kesin eşikler EN 13795-1'de tanımlanır; aşağıdaki değerler sektörde yaygın referans alınan tipik aralıklardır.
| Parametre | Test yöntemi | Tipik eşik (standart → yüksek performans) |
|---|---|---|
| Islak mikrobiyal penetrasyon | EN ISO 22610 | Bariyer indeksi ≥ 2,8 → ≥ 6,0 |
| Kuru mikrobiyal penetrasyon | EN ISO 22612 | ≤ 300 CFU → ≤ 30 CFU |
| Su geçirmezlik (hidrostatik yükseklik) | EN 20811 / ISO 811 | ≥ 10 cm H₂O → ≥ 100 cm H₂O (kritik bölge) |
| Lint ve partikül salınımı | EN ISO 9073-10 | ≤ 4,0 log₁₀ |
| Kopma mukavemeti (kuru/ıslak) | EN ISO 13934-1 | Kritik bölgede ≥ 20 N → daha yüksek eşik |
Test sonuçları, numune alma, kondisyonlama (genellikle 23 °C ve %50 bağıl nem) ve tekrarlanabilir koşullar altında alınır; ardından EN 13795-1'deki standart veya yüksek performans seviyesine göre yorumlanır.
EN 13795-2 Boks Önlüklerinde Nasıl Doğrulanır?
Tekrar kullanılabilir boks önlüklerinde doğrulama tek seferlik değildir: ürün, belirlenen maksimum yıkama ve otoklav döngüsü sonrasında yeniden teste girer. Bu nedenle kumaşın yapısı kadar dikiş ve kaplama dayanımı da belirleyicidir; önlük bariyer katmanı seçimi doğrudan test sonucunu etkiler.
Mikrofilament polyester ve antistatik liflerle üretilen BGR001 reusable antistatik boks gömleği, otoklavda en az 100 kez sterilize edilebilmesiyle bu doğrulama döngüsüne uygun bir örnektir. Terikoton ve keten modellerde ise kumaşın gramajı ve dokusu belirleyicidir; özellikle terikoton kumaşın ıslak penetrasyon ve mukavemet davranışı test sonuçlarını doğrudan etkiler. Ameliyathanede boks önlükleri genellikle kompresler, bohça örtüsü ve mayo torbalarıyla birlikte, cerrahi bohça seti bileşenleri olarak steril alan bütünlüğünü koruyacak şekilde kullanılır.